Lương y Lã Thị Mai: Truyền nhân nghề thuốc Nam đời thứ tám của họ Hoàng ở xứ Lạng

Đến vùng biên giới xứ Lạng hỏi về dòng họ Hoàng, dân tộc Tày làm nghề bắt mạch bốc thuốc Nam chữa bệnh thì dường ai cũng biết, bởi đây là dòng họ đã có 8 đời hành nghề Đông y,nổi tiếng nhất với bài thuốc gia truyền chữa các bệnh phụ khoa. Điều đặc biệt là dòng họ này chỉ truyền nghề bắt mạch bốc thuốc cho con dâu và người được truyền nghề phải thề trước bàn thờ của tổ tiên lấy chữ “Đức” làm đầu.

Thôn Nà Phai, xã Bắc Lãng, huyện Đình Lập, cách TP Lạng Sơn (Lạng Sơn) khoảng 100 km là nơi cư trú của gia đình bà Lã Thị Mai (SN 1970), truyền nhân đời thứ 8 hành nghề Đông y của dòng họ Hoàng nổi tiếng với nhiều bài thuốc gia truyền quý hiếm, chữa được nhiều loại bệnh cứu người.

Lương y Lã Thị Mai bốc thuốc cho bệnh nhân

Theo như bộc bạch của bà Lã Thị Mai thì bà về làm dâu gia đình họ Hoàng thôn Nà Phai này từ năm 1987. Từ ngày về làm dâu bà thường xuyên được mẹ chồng là cụ Hà Thị Lỵ cho đi theo phụ giúp hái, băm, thái thuốc nhưng vẫn chưa được truyền nghề chính thức. Ngoài việc phụ hái thuốc, băm, thái thuốc, bà được giao nhiệm vụ chăm sóc bệnh nhân, hướng dẫn bệnh nhân uống thuốc và lo cho họ từ miếng ăn đến giấc ngủ.

“Mẹ chồng tôi phúc đức lắm. Ai cũng yêu quý cụ. Thương bệnh nhân ở xa đến không có chỗ ngủ, cụ cho ngủ lại, nấu cơm cho ăn, đun thuốc cho uống. Những trường hợp khó khăn cụ còn không lấy tiền. Khi cụ mất, nhiều bệnh nhân biết tin đã vượt quãng đường xa xôi đến viếng cụ”. – Bà Lã Thị Mai chia sẻ.

Về làm dâu ngót 20 năm, bà mới chính thức được mẹ chồng truyền nghề. Bà Mai vẫn nhớ như in cái ngày linh thiêng đó. Đó là một ngày khoảng năm 2007, bà được dặn dò tắm gội sạch sẽ, mặc bộ quần áo Tày truyền thống đẹp nhất. Sau đó, bà Mai được gọi lên thắp hương, trước sự chứng kiến của tổ tiên và những người già trong dòng họ. Rồi Cụ Hà Thị Lỵ mới chính thức trao truyền nghề Đông y đời thứ 8 cho người con dâu với nghi thức mang màu sắc tâm linh và đây vẻ huyền bí. Đó là việctiên bà Lã Thị Mai phải quỳ xuống thề giữ chữ “Đức” và lấy cái “Tâm” làm gốc trước bàn thờ tổ tiên.

Lương y Lã Thị Mai chia sẻ, hướng dẫn về tác dụng của bài thuốc với bệnh nhân

Sau khi được truyền nghề, lương y Lã Thị Mai phải mất thêm 3 năm chỉ ở nhà học bắt mạch, bốc thuốc, chữa bệnh cho bệnh nhân. Sau một thời gian khổ luyện, bà Lã Thị Mai mới vững vàng tay nghề và được công nhận trở thành lương y của dòng họ.

Một trong những bệnh mà lương y Lã Thị Mai chữa hiệu quả nhất hiện nay là các bệnh về phụ khoa. Bà Mai tiết lộ các thành phần bài thuốc gia truyền chữa viêm phụ khoa của dòng họ gồm 12 cây thảo dược, chủ yếu nguồn thảo dược tự nhiên được bà hái từ rừng về.

Trong cuộc trò chuyện với chúng tôi, lương y Lã Thị Mai lật dở cuốn sổ đã nhàu úa vàng ghi tên các bệnh nhân được chữa khỏi và đang điều trị. Theo số điện thoại mà bà Mai cung cấp, chúng tôi gọi cho chị Nguyễn Thị Thùy Loan, SN 1989, trú tại xóm 5, thôn Kim Tân, xã Tân Lộc, huyện Lộc Hòa, tỉnh Hà Tĩnh..

Lương y Lã Thị Mai vào rừng tìm cây thuốc

Thấy có nhà báo hỏi về việc dùng thuốc của lương y Lã Thị Mai, ở Lạng Sơn, chị Loan vui vẻ cho biết, chị lập gia đình được 7 năm, công việc chính là thợ cắt tóc, công việc quanh năm từ sáng đến tối nên thời gian để chăm sóc cho bản thân và gia đình là rất ít. Một thời gian dài chị bị viêm âm đạo. Chị đã đi khám rất nhiều bệnh viện lớn nhỏ và dùng đủ các loại thuốc nhưng bệnh vẫn bị tái đi tái lại không khỏi. Vì vậy, hai vợ chồng cưới nhau mãi mà vẫn chưa có con. Tình cờ được người quen giới thiệu lương y Lã Thị Mai ở Lạng Sơn, chị lặn lội tới tận tơi để mua thuốc. Hơn một tháng dùng thuốc, bệnh tình đã thuyên giảm, hơn 1 năm sau chị sinh cậu con trai đầu lòng rất kháu khỉnh.

Bà Vi Thị Thơm, Chủ tịch Hội Đông y huyện Đình Lập cho biết, dòng họ Hoàng ở địa phương là một dòng họ chữa bệnh nổi tiếng từ lâu. Bản thân lương y Lã Thị Mai cũng là thành viên của Hội Đông y tỉnh từ năm 2016. Trong những năm qua, bài thuốc dân gian chữa bệnh phụ khoa của lương y Lã Thị Mai được nhiều người dân phản hồi tích cực và giúp nhiều người trong và ngoài tỉnh khỏi bệnh, góp phần chăm sóc sức khỏe của cộng đồng.

Tâm Lương .